{"id":6063,"date":"2023-06-06T10:41:13","date_gmt":"2023-06-06T08:41:13","guid":{"rendered":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/?page_id=6063"},"modified":"2023-06-07T13:08:30","modified_gmt":"2023-06-07T11:08:30","slug":"relacja-z-uroczystosci-poswiecenia-ewangelickiego-kosciola-w-pawlowicach-3-listopada-1935-roku","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/parafia\/historia\/relacja-z-uroczystosci-poswiecenia-ewangelickiego-kosciola-w-pawlowicach-3-listopada-1935-roku\/","title":{"rendered":"Relacja z uroczysto\u015bci po\u015bwi\u0119cenia ewangelickiego ko\u015bcio\u0142a w Paw\u0142owicach 3 listopada 1935 roku"},"content":{"rendered":"

Relacja z uroczysto\u015bci po\u015bwi\u0119cenia ewangelickiego ko\u015bcio\u0142a w Paw\u0142owicach 3 listopada 1935 roku <\/strong><\/span><\/p>\n

Chocia\u017c paw\u0142owicki ko\u015bci\u00f3\u0142 nie nale\u017cy do wiekowych, niewiele dotychczas wiedzieli\u015bmy o jego pocz\u0105tkach poza tym, \u017ce powsta\u0142 w okresie mi\u0119dzywojennym dla miejscowych ewangelik\u00f3w. W Internecie i w r\u00f3\u017cnych publikacjach mo\u017cna by\u0142o przeczyta\u0107, \u017ce ko\u015bci\u00f3\u0142 zbudowano w latach 20. XX wieku. W rzeczywisto\u015bci jest on nieco m\u0142odszy, zosta\u0142 bowiem po\u015bwi\u0119cony w niedziel\u0119 3 listopada 1935 roku. Pewnym \u017ar\u00f3d\u0142em tej informacji jest relacja autorstwa pastora z Psiego Pola, Karla Raebigera, zamieszczona w czasopi\u015bmie \u201eEvangelisches Kirchenblatt f\u00fcr Schlesien\u201d (\u201eEwangelicka Gazeta Ko\u015bcielna dla \u015al\u0105ska\u201d) z 17 listopada 1935 r. (rocznik 38, numer 46, s. 315), kt\u00f3r\u0105 \u2013 przet\u0142umaczon\u0105 w ca\u0142o\u015bci na j\u0119zyk polski \u2013 zamieszczamy poni\u017cej. Chocia\u017c brak w niej daty dziennej uroczysto\u015bci, ze wzmianki w innej gazecie wiemy, \u017ce \u015awi\u0119to Reformacji \u2013 przypadaj\u0105ce na 31 pa\u017adziernika \u2013 gmina ewangelicka Wroc\u0142aw-Psie Pole obchodzi\u0142a w 1935 r. w najbli\u017csz\u0105 przypadaj\u0105c\u0105 po rocznicy wyst\u0105pienia Lutra w roku 1517 niedziel\u0119, czyli 3 listopada. Ten te\u017c dzie\u0144 wybrano na uroczysto\u015b\u0107 wie\u0144cz\u0105c\u0105 kilkuletnie wysi\u0142ki paw\u0142owickich protestant\u00f3w na rzecz budowy w\u0142asnego ko\u015bcio\u0142a.<\/span><\/p>\n

Wyja\u015bnienia wymagaj\u0105 jeszcze dwa fragmenty \u017ar\u00f3d\u0142owej relacji. Wspomniane w niej Towarzystwo Osiedlowe (Siedlungsgesellschaft) od 1926 r. prowadzi\u0142o dzia\u0142alno\u015b\u0107 na rzecz przekszta\u0142cenia Paw\u0142owic w miasto \u2013 ogr\u00f3d. Jak jednak wynika ze s\u0142\u00f3w pastora Reabigera, zgoda na przeznaczanie placu pod budow\u0119 ko\u015bcio\u0142a le\u017ca\u0142a nie w gestii towarzystwa, ale powiatu trzebnickiego jako w tym przypadku podmiotu odpowiedzialnego (niem. der Tr\u00e4ger <\/em>\u2013 tego s\u0142owa u\u017cyto w oryginalnym tek\u015bcie). Natomiast gospoda, w kt\u00f3rej po zako\u0144czeniu nabo\u017ce\u0144stwa spotkali si\u0119 mieszka\u0144cy Paw\u0142owic, to (co zn\u00f3w wiemy z innego \u017ar\u00f3d\u0142a) \u201eSacrauer Bierhaus\u201d, czyli stary budynek dzisiejszej szko\u0142y podstawowej. To tam w\u0142a\u015bnie, o czym informuje nas przy okazji autor relacji, spotykali si\u0119 paw\u0142owiccy ewangelicy na porannych nabo\u017ce\u0144stwach zanim zbudowano ko\u015bci\u00f3\u0142.<\/span><\/p>\n

***<\/em><\/span><\/p>\n

Wroc\u0142aw \u2013 Psie Pole.<\/em> W \u015awi\u0119to Reformacji w nale\u017c\u0105cej do gminy ko\u015bcielnej Psie Pole wsi Paw\u0142owice zosta\u0142 po\u015bwi\u0119cony nowo wybudowany ko\u015bci\u00f3\u0142 Chrystusa. Liczba mieszka\u0144c\u00f3w cichej wsi Paw\u0142owice wydatnie wzros\u0142a odk\u0105d przed kilkoma latu powsta\u0142o pi\u0119knie po\u0142o\u017cone miasto \u2013 ogr\u00f3d. Z kr\u0119gu osadnik\u00f3w wysz\u0142a my\u015bl zbudowania w\u0142asnego ko\u015bci\u00f3\u0142ka i wszyscy mieszka\u0144cy, tak\u017ce ci od dawna tutaj zamieszkuj\u0105cy, przyst\u0105pili z rado\u015bci\u0105 do pracy, zawi\u0105zali wsp\u00f3lnie towarzystwo na rzecz budowy ko\u015bcio\u0142a, uzyskali od powiatu trzebnickiego, jako podmiotu odpowiedzialnego za Towarzystwo Osiedlowe, wspania\u0142y, poro\u015bni\u0119ty d\u0119bami plac, ob\u0142o\u017cyli si\u0119 dobrowolnym podatkiem i dzi\u0119ki umowie z budowlan\u0105 kas\u0105 oszcz\u0119dno\u015bci uzyskali potrzebn\u0105 na budow\u0105 sum\u0119. Energiczny przewodnicz\u0105cy towarzystwa na rzecz budowy ko\u015bcio\u0142a, nauczyciel Wolf, przezwyci\u0119\u017cy\u0142 wszelkie trudno\u015bci. Nie by\u0142o wsparcia ze strony \u017cadnego urz\u0119du czy organizacji ko\u015bcielnej. Wyposa\u017cenie wewn\u0119trzne, kt\u00f3rego wci\u0105\u017c jeszcze brakuje, tak\u017ce pochodzi z darowizn. Architekt Kleinert przygotowa\u0142 plan i przeprowadzi\u0142 budow\u0119. Trzeba zaznaczy\u0107, \u017ce dzia\u0142a\u0142 z wielkim oddaniem i bezinteresowno\u015bci\u0105. Osiem gotyckich okien zosta\u0142o r\u00f3wnie\u017c ufundowanych przez cz\u0142onk\u00f3w parafii.<\/em><\/span><\/p>\n

Budynek ten jest \u2013 czego nie mo\u017cna stwierdzi\u0107 o wszystkich ko\u015bcio\u0142ach z ostatnich lat \u2013 bardzo \u201eko\u015bcielny\u201d i godny. Sygnaturka ze swoimi dwoma pi\u0119knymi br\u0105zowymi dzwonami wystaje ponad wysokie d\u0119by i pozdrawia z daleka. Ko\u015bci\u00f3\u0142ek ma w tej chwili oko\u0142o 160 miejsc, ale je\u015bli znajd\u0105 si\u0119 fundusze ulokowa\u0107 b\u0119dzie mo\u017cna jeszcze oko\u0142o 100. Przewiduje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce wraz z rozrostem gminy ko\u015bci\u00f3\u0142 b\u0119dzie mo\u017cna powi\u0119kszy\u0107. Jasne wn\u0119trze z przyt\u0142umionym \u015bwiat\u0142em, kt\u00f3re wpada przez okna o\u0142owiane, robi bardzo ciep\u0142e i przyjazne wra\u017cenie.<\/em><\/span><\/p>\n

Po\u015bwi\u0119cenie odby\u0142o si\u0119 przy pi\u0119knej pogodzie. Plac przed ko\u015bcio\u0142em zosta\u0142 bardzo pi\u0119knie przygotowany i setki ludzi, z kt\u00f3rych oczywi\u015bcie nie wszyscy mogli wej\u015b\u0107 do \u015brodka (by\u0142o ich prawdopodobnie ponad 300), czeka\u0142o na przyjazd naszego biskupa Z\u00e4nkera, kt\u00f3ry pojawi\u0142 si\u0119 w towarzystwie radcy konsystorza Griesdorfa, obu duchownych z Psiego Pola i trzech wikarych, kt\u00f3rzy nie\u015bli przedmioty liturgiczne. Po przekazaniu kluczy i s\u0142owach b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwa, drzwi otworzy\u0142 duchowny parafialny z Paw\u0142owic, proboszcz Raebiger. Teraz biskup dokona\u0142 po\u015bwi\u0119cenia. Po mowie konsekracyjnej i liturgii odprawionej przez proboszcza H\u00f6hne, proboszcz Raebiger wyg\u0142osi\u0142 kazanie, a biskup zako\u0144czy\u0142 uroczysto\u015b\u0107 modlitw\u0105 i b\u0142ogos\u0142awie\u0144stwem. <\/em><\/span><\/p>\n

Po nabo\u017ce\u0144stwie cz\u0142onkowie gminy zebrali si\u0119 w sali gospody, gdzie przez wiele lat od czasu do czasu odbywa\u0142y si\u0119 poranne nabo\u017ce\u0144stwa. Jasna rado\u015b\u0107 bi\u0142a z wielu oczu. Niech nowy dom modlitwy b\u0119dzie miejscem b\u0142ogos\u0142awionym dla ca\u0142ej miejscowo\u015bci. <\/em><\/span><\/p>\n

Raebiger<\/em><\/span><\/p>\n

\u201eEvangelisches Kirchennblatt f\u00fcr Schlesien\u201d, Jg. 38, Nr. 46, 17 November 1935, s. 315.<\/em><\/span><\/p>\n

Tekst i t\u0142umaczenie: Piotr Sroka (6.06.2023)<\/span><\/p>\n

Poni\u017cej orygina\u0142 powy\u017cszego tekstu (skany pochodz\u0105 z Biblioteki Ossolineum)<\/em><\/span><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Poni\u017cej fotografia naszego ko\u015bcio\u0142a z 1935 roku wydrukowana w czasopi\u015bmie „Bilder-Bote f\u00fcr das Evangelische Haus” 1935, nr 12, s. 96 (skan pochodzi ze zbior\u00f3w Biblioteki Uniwersyteckiej we Wroc\u0142awiu)<\/span><\/em><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Relacja z uroczysto\u015bci po\u015bwi\u0119cenia ewangelickiego ko\u015bcio\u0142a w Paw\u0142owicach 3 listopada 1935 roku Chocia\u017c paw\u0142owicki ko\u015bci\u00f3\u0142 nie nale\u017cy do wiekowych, niewiele dotychczas wiedzieli\u015bmy o jego pocz\u0105tkach poza tym, \u017ce powsta\u0142 w okresie mi\u0119dzywojennym dla miejscowych ewangelik\u00f3w. W Internecie i w r\u00f3\u017cnych publikacjach mo\u017cna by\u0142o przeczyta\u0107, \u017ce ko\u015bci\u00f3\u0142 zbudowano w latach 20. XX wieku. W rzeczywisto\u015bci jest…
Dowiedz si\u0119 wi\u0119cej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"parent":645,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-6063","page","type-page","status-publish","hentry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6063","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6063"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6063\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6085,"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/6063\/revisions\/6085"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/645"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nspj.wroclaw.pl\/new\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6063"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}